Жоғары білім беру саласында Цифрлық трансформациялау стратегиясын іске асыру шеңберінде озық цифрлық технологияларды пайдалана отырып, ғылыми процестерді жаңғыртуға бағытталған маңызды бастамалар жүргізіліп жатыр. Министрлік ғылымының цифрлық экожүйесін –талдамалық деректерді жинауды жүзеге асыруға және елдегі ғылымды басқарудың тиімділігін арттыруға мүмкіндік беретін ұлттық ғылыми-талдамалық жүйені құруға бел буды. Бүгінгі таңда ғылымның цифрлық экожүйесінің архитектурасы алдыңғы бөлігі болып табылатын және деректерді жинауды, сақтауды автоматтандыру, тиісті сұраныстар бойынша ғылыми және ғылыми-техникалық ақпаратты тиімді іздеуді және беруді қамтамасыз ету құралы болып табылатын Цифрлық ғылыми порталдан тұрады. Бұл жайында ҚР ҒЖБМ Цифрландыру және мемлекеттік қызмет көрсету департаментінің директоры Нұрсұлтан Махатов ОКҚ брифингінде айтты, деп хабарлайды No-comment.kz - Қазақстан Республикасының Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметіне сілтеме жасап.
Ғылымды дамытудың басым бағыттарын бекітуден бастап ғылыми жобаларды іске асыруға қаржы бөлуге дейін қаржыландырудың конкурстық рәсімдерінің негізгі процестерін жүзеге асыратын «Ұлттық мемлекеттік ғылыми-техникалық сараптама орталығы» автоматтандырылған ақпараттық жүйесінің функционалы кеңейтілді және жаңғыртылды. Ғылыми жарияланымдарды бағалау және талдау үшін Қазақстандық ғылыми дәйексөз индексі жұмыс істейді. Бұл жүйелер экожүйенің өзегі болып табылады және ғылыми қоғамдастық қызметінің негізгі көзі болады. Осылайша, бірыңғай ақпараттық кеңістік ашықтықты және көрсетілетін мемлекеттік және өзге де қызметтердің мерзімдерін азайтуды қамтамасыз етеді.
«Бүгінгі таңда экожүйенің айтарлықтай бөлігі жасалды, атап айтқанда негізгі аналитикалық модульдерді құрылды. Ғылыми порталда ғылыми деректерді орталықтандырылған сақтауды, өңдеуді және оған қол жеткізуді қамтамасыз ететін E-labs модулі іске асырылды, бұл ғалымдарға, зерттеу топтары мен ұйымдарға бірлесіп жұмыс істеуге, идеялар мен зерттеу нәтижелерімен бөлісуге және жобаларды үйлестіруге кеңістік жасайды. Қазақстанда ғылыми ақпараттың орталықтандырылған басқарылуы мен ашықтығын арттырудың маңызды құралдары – Ғалымның бейіні мен Ғылыми-зерттеу институттарының цифрлық паспорттары әзірленді», - деді спикер.
Ғалымның цифрлық профилі зерттеушілерге өздерінің ғылыми жетістіктері, жарияланымдары, жобалары және олардың қызметінің басқа да маңызды аспектілері туралы ақпаратты тиімді басқаруға мүмкіндік береді. Институттардың паспорттары елдің барлық ғылыми-зерттеу институттары, олардың қызметі, құрылымы мен жетістіктері туралы ақпаратты қамтитын орталық деректер базасы болады. Бұл модуль Институт туралы толық және өзекті деректерге қол жеткізуді қамтамасыз етуге көмектеседі, ғылыми басқару мен зерттеуді жақсартуға ықпал етеді.
Іс-шаралар күнтізбесі алдағы оқиғалар, ғылым саласындағы ғылыми конференцияларды, семинарларды, дәрістерді және басқа да академиялық оқиғаларды көруге арналған. Бұл бөлімде оқиғаның қысқаша сипаттамасы, күні, уақыты, өткізу орны, тіркеуге арналған сілтемелері көрсетіледі. Ғылыми және ғылыми-техникалық қызмет субъектілерін аккредиттеу және ғылым саласында сыйлықтар мен стипендиялар беру бойынша мемлекеттік қызметтерді автоматтандыру үшін модульдер іске асырылды.
«Өз кезегінде, «Ұлттық мемлекеттік ғылыми-техникалық сараптама орталығы» жүйесінде ғылыми жобалармен және объектілермен жұмыс істеудің толық циклін қамтитын мониторинг актілерін қалыптастыру процесін цифрландыру үшін бағдарламалық модуль енгізілді. Бұл модуль ғылыми және ғылыми-техникалық жобалардың мониторингін басқарудың барлық процесін, бұйрықтар жасаудан және объектілерді тіркеуден бастап, қаржыландыру бойынша шешімдер қабылдау үшін актіні Ұлттық ғылыми кеңеске берудің соңғы кезеңіне дейін автоматтандырады»-, деді ведомство өкілі.
Сондай-ақ мемлекеттік қызметтерді көрсету үшін цифрлық шешімдерді енгізу ғылыми қызметтің тиімділігі мен қолжетімділігін қамтамасыз етудегі маңызды қадам болып табылады. Цифрлық ғылыми порталды іске асыру шеңберінде ғылым саласындағы 2 мемлекеттік қызмет автоматтандырылды: ғылыми және ғылыми-техникалық қызмет субъектілерін аккредиттациясы және ғылым саласындағы стипендиялар алуға жұмыстарды қабылдау. Жұмыстарды электронды түрде қабылдаумен қатар, стипендияларды беру процесі цифрландырылды, бұл көрсетілетін қызметті берушіге, яғни Ұлттық ғылым академиясына үлкен көмек көрсетті.
Ғылымның экожүйесін құру бойынша атқарылған жұмыстар аясында Министрлікпен 8 жаңа модуль әзірленді, оның ішінде 2 автоматтандырылған мемлекеттік қызмет. Ұжымдық пайдалану зертханаларын үйлестіру үшін e-labs модулінде 351 ғылыми зертхана және 1288 бірлік жабдық бойынша деректер бар. Мемлекеттік ақпараттық жүйелермен, сондай-ақ Web of Science және Scopus халықаралық ғылыми базаларды қоса алғанда 12-ге жуық интеграция іске асырылды.
