Түркістан қаласындағы шағын кәсіпорын өндірісін ұлғайтуға дайын болғанымен, оған қажет жабдықты өз қаражатына бірден сатып ала алмауы мүмкін. Бір кәсіпкер үшін негізгі мәселе несие бойынша ай сайынғы төлем болса, екіншісінде банк сұрайтын кепіл мүлкі жеткіліксіз болуы ықтимал. «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры осы екі жағдайда әртүрлі қолдау ұсынады. Қаладағы «TÚRKISTAN» кәсіпкерлерге қызмет көрсету орталығы қолдау шарттарын түсіндіріп, жобаны қаржыландыруға дайындауға көмектеседі. Бұл жұмыс кәсіп иесіне өтінім бермей тұрып, қай құралдың өз жобасына сәйкес келетінін анықтауға мүмкіндік береді.
Субсидиялау кезінде мемлекет несие бойынша сыйақының бір бөлігін өтейді. Соның есебінен кәсіпкердің пайыздық шығыны азаяды. Мәселен, қаладағы жиһаз шеберханасы бөлшек кесетін жабдық алуды жоспарласа, қаржыландыруды бағалау үшін жабдықтың бағасымен бірге оны орнату мен іске қосу шығынын да есептейді. Бұған қоса жаңа жабдықтың қанша тапсырысты уақытында орындауға мүмкіндік беретінін және сол тапсырыстардан түсетін табысты бағалайды. Осы есеп кәсіп иесіне субсидия қолданылған кезеңдегі төлемді де, қолдау мерзімі аяқталғаннан кейінгі шығынды да алдын ала салыстыруға көмектеседі.
Ал жобаға қаражат тартудағы негізгі кедергі кепіл мүлкінің жетіспеуі болса, қордың кепілдігі қарастырылады. Кепілдік қорының осы бағыты бойынша кепілдік қаржыландыру сомасының 85 пайызына дейін берілуі мүмкін, ал оның ең жоғары мөлшері 3,5 миллиард теңгеден аспайды. Нақты сома жобаның шарттарына қарай айқындалады. Банк өтінімді қараған кезде кәсіпорынның несиені өтеу қабілетін де бағалайды. Сондықтан тұрақты тапсырыстар, қолданыстағы келісімшарттар және кәсіптің кірісі мен шығысы туралы деректер кәсіп иесінің сұраған сомасын негіздеуіне көмектеседі.
Микро және шағын бизнесті қолдауға арналған «Іскер аймақ» бағдарламасы бойынша қаржыландыру сомасы 200 миллион теңгеге дейін, ал сыйақыны субсидиялау мерзімі үш жылға дейін жетеді. Қордың шарттарында көрсетілген үш жыл субсидия қолданылатын кезеңді білдіреді. Несие мерзімі мен төлем кестесі қаржыландыру шарттарында айқындалады. Жобаға қойылатын талаптардың бірі кәсіпорынның қызмет бағытына байланысты. Түркістан қаласында жұмыс істейтін кәсіп иесі өз жобасының бағдарламаға сәйкестігін нақтылау үшін қызмет түрі мен қаржыландыру мақсатын көрсете алады. Жабдық алу көзделсе, оны сатып алуға қойылатын талаптарды да алдын ала анықтаған жөн.
Кәсіп иесіне кейде өтінімді толтырудан бұрын жобаның өзін пысықтау қажет болады. Мысалы, Түркістанда шағын наубайхана ашуды көздеген адам пештің құнын есептеп қойғанымен, таңдаған ғимаратында оны іске қосуға электр қуаты жеткілікті ме деген мәселені әлі анықтамауы мүмкін. Мұндай дерек жабдықты таңдауға да, жобаға қажет қаражат көлеміне де әсер етеді. Ақпараттық кеңес, онлайн оқыту, жобаны сүйемелдеу және инфрақұрылым мәселелері бойынша көмек кәсіпкерге осы сұрақтарды біртіндеп шешуге мүмкіндік береді. Қаржылай емес қолдаудың пайдасы әсіресе шығын сметасын әзірлеу кезінде байқалады.
Түркістандағы «TÚRKISTAN» кәсіпкерлерге қызмет көрсету орталығы С. Қожанов көшесі, 42 мекенжайында орналасқан. Орталық мамандары мемлекеттік қолдау бағдарламалары бойынша кеңес беріп, бизнес-жобаны әзірлеу мен қаржыландыруға дайындықты сүйемелдейді. Кеңес кезінде кәсіп иесі жобаның мақсатын, қажет қаражат көлемін және жоспарланған шығындарды нақтылай алады. Мысалы, жабдық сатып алуды көздеген кәсіпкер жеткізушінің бағасын, орнату құнын және жабдық іске қосылғаннан кейінгі өндіріс көлемінің болжамын ұсына алады. Осы мәліметтер қаржыландыруға өтінім бергенге дейін жобаның қай тұсын толықтыру керегін анықтауға көмектеседі.
Жұмыс істеп тұрған кәсіпорын үшін қаржыландыруға дайындықтың бір бөлігі қолдағы тапсырыстарды талдаудан басталады. Ай сайын қайталанатын тапсырыс пен маусым кезінде түсетін ірі тапсырыстың кәсіп кірісіне әсері әртүрлі. Осы айырманы ескерген кәсіпкер төлем кестесін нақты түсіммен салыстырып, қаражатты бірден толық көлемде алу қажет пе, әлде жабдықты кезең-кезеңімен сатып алуға бола ма деген шешімге келеді. Бұл талдау қаржы ұйымымен сөйлескенде сұралатын соманың қалай есептелгенін түсіндіруге де көмектеседі.
Жобаның есебі нақты болғанда, қолдау құралы кәсіпорынның белгілі бір мәселесін шешуге жұмсалады. Жаңа жабдық тапсырысты орындау уақытын қысқартуы мүмкін, ал тұрақты өткізу арнасы бар өндірістің кеңеюі жергілікті жеткізушілерге қосымша тапсырыс әкелуі ықтимал. Түркістан экономикасы үшін мұның маңызы қаладағы кәсіпорындардың сұранысқа сай өнім шығарып, тұрақты жұмыс істеу қабілетін күшейтумен байланысты. Қолдау шарттарын түсіну және жоба шығынын алдын ала есептеу сол мүмкіндікті іске асыруға негіз қалайды.
