«Ауыл құтқарушылары» бағдарламасы Қазақстан ауылдарындағы өрт қауіпсіздігін қалай өзгертуде

«Ауыл құтқарушылары» бағдарламасы Қазақстан ауылдарындағы өрт қауіпсіздігін қалай өзгертуде

Қазақстанда жыл басынан бері «Ауыл құтқарушылары» өрт сөндіру пункттерінің саны екі еседен астам өсті. Егер қаңтар айында олардың саны 150 болса, 2026 жылғы қарашада 323-ке жетті. Төтенше жағдайлар министрлігі 2025 жылы іске қосқан бағдарлама ауылдық елді мекендердегі өрттен қорғау жүйесін жетілдіруге бағытталған. Шалғай ауылдарда жергілікті тұрғындар арасынан дайындалған өрт сөндірушілер пайда болып, мемлекеттік өртке қарсы қызмет бөлімшелері келгенге дейін өртті сөндіруге кірісе алады, деп хабарлайды No-comment.kz - ҚР Төтенше жағдайлар министрлігіне сілтеме жасап.

ТЖМ ауылдық өрт сөндіру пункттерінің желісін қалыптастырып, жергілікті өрт сөндірушілерді оқытуды ұйымдастырады, қажетті техникамен қамтамасыз етеді және пункттер ашылғаннан кейін де олардың жұмысына қолдау көрсетеді. Мұндай тәсіл ең жақын өрт сөндіру бөлімшесінен ондаған шақырым қашықтықта орналасқан ауылдар үшін ерекше маңызды.

Бастамадан республикалық желіге дейін

2026 жылғы қаңтарда Қазақстанның 17 өңірінде 150 өрт сөндіру пункті жұмыс істеді. Маусым айында 193-ші, тамызда 248-ші, қыркүйекте 270-ші, қазанда 299-шы пункт ашылды. Қараша айының ортасына қарай олардың саны 323-ке жетті. Осылайша, жыл басынан бері өрт сөндіру пункттерінің желісі 173 пунктке толықты.

Қазіргі деректерге сәйкес, 323 өрт сөндіру пункті 1 013 ауылдық елді мекеннің өрт қауіпсіздігін қамтамасыз етеді. Бұл ауылдарда 996 223-тен астам адам тұрады. Өзгерістердің ауқымы шалғай ауылдар мысалында айқын көрінеді. Мәселен, Ақмола облысының Капитоновка ауылындағы өрт сөндіру бекеті ең жақын мемлекеттік өртке қарсы қызмет бөлімшесінен 71 шақырым қашықтықта орналасқан. Оның қызмет көрсету аймағына халқы 3,2 мыңнан асатын бес елді мекен кіреді.

Бағдарлама қалай жүзеге асырылады

«Ауыл құтқарушылары» бағдарламасы ТЖМ, әкімдіктер, кәсіпкерлер мен ауыл тұрғындарының мүмкіндіктерін біріктіреді. Бұл ретте еріктілерді кәсіби даярлау мен олардың жұмысын ұйымдастыруға министрлік жауап береді.

ТЖМ өрт сөндіру автомобильдерін, мотопомпаларды, арнайы қорғаныш киімдерін, жабдықтар мен радиостанцияларды береді. Әкімдіктер қажетті инфрақұрылымды құруға қатысады, ал кәсіпкерлер ғимараттарды салуға, жөндеуге және жабдықтауға қолдау көрсетеді.

Ауылдың қажеттілігіне қарай өрт сөндіру бекеттері жаңадан салынған немесе бейімделген ғимараттарда орналасады. Мұнда өрт сөндіру техникасына арналған гараждар, диспетчерлік бөлмелер, тынығу және тұрмыстық бөлмелер қарастырылады.

Өрт сөндіру пункттері ашылғаннан кейін де ТЖМ-нің аумақтық бөлімшелері практикалық сабақтар мен бірлескен жаттығулар өткізіп, олардың шақыртуларға шығуға тұрақты дайындығын қамтамасыз етеді.

Кім «Ауыл құтқарушысы» бола алады

Өртке қарсы құралымдардың негізгі құрамын ауыл тұрғындарының өздері құрайды. Олар жергілікті жерді, кіреберіс жолдарды, тұрғын үйлердің, шаруашылық нысандары мен су көздерінің орналасуын жақсы біледі.

Құралым құрамына кіру үшін арнайы өрт сөндіру білімі талап етілмейді. Кәсіби өрт сөндірушілердің жетекшілігімен өткізілетін бастапқы даярлық орта есеппен жеті күнге созылады. Өрт сөндіру пункттерінің қызметкерлері өртті сөндіруді, арнайы жабдықтармен жұмыс істеуді, алғашқы көмек көрсетуді және қауіпсіздік талаптарын сақтауды үйренеді.

Диспетчерлермен және мемлекеттік өртке қарсы қызмет бөлімшелерімен байланыс орнату үшін оларға радиостанциялар беріледі. Өрт туралы хабарлама түскен кезде пункт қызметкерлері оқиға орнына алғашқылардың бірі болып жетіп, жағдайды бағалап, өртті сөндіруге кірісе алады. Қажет болған жағдайда радиобайланыс арқылы қосымша күштер шақырылады.

Нақты оқиғалардағы нәтижелер

Ауылдық өртке қарсы құралымдардың жұмысы нақты нәтижелерін көрсетіп отыр. 2025 жылы еріктілер 753 өртті өз күшімен сөндірді. Тағы 2 мыңнан астам жағдайда мемлекеттік өртке қарсы қызмет бөлімшелерімен бірлесіп әрекет етті.

Осындай оқиғалардың бірі Ақтөбе облысының Маржанбұлақ ауылында болды. Балабақшада өрт шыққан кезде жергілікті өрт сөндіру пунктінің қызметкерлері жедел түрде оны сөндіруге кірісті. Ғимараттан 60 адам, оның ішінде 50 бала эвакуацияланды.

2026 жылы да ауылдық өрт сөндіру пункттері төтенше оқиғаларға ден қою жұмыстарына белсенді қатысуда. Мәселен, Павлодар облысында жылдың алғашқы жартыжылдығында өрт сөндіру пункттерінің қызметкерлері өрттер мен жануларға байланысты 87 рет шақыртуға шыққан.

Қамту аумағы кеңейіп келеді

Қараша айында Қазақстанның бірнеше өңірінде жаңа өрт сөндіру пункттері ашылды.

Түркістан облысының Көксарай ауылында 5 мыңнан астам тұрғыны бар төрт ауылдық елді мекенге қызмет көрсетуге арналған өрт сөндіру пункті құрылды. Солтүстік Қазақстан облысының Кирово ауылында ашылған жаңа пункт 800-ден астам тұрғыны бар төрт ауылдың өрт қауіпсіздігін қамтамасыз етеді.

Қарағанды облысында Жаңатоғай және Қарағайлы ауылдарында өрт сөндіру пункттері ашылды. Бірінші пункт 600-ден астам тұрғыны бар екі ауылдық елді мекенге қызмет көрсетеді. Ал екінші пункт еліміздегі 323-ші өрт сөндіру пункті атанып, 4 мыңнан астам тұрғыны бар кенттің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған.

Өрт қауіпсіздігінің жаңа жүйесі

«Ауыл құтқарушылары» бағдарламасының дамуы Қазақстанның ауылдық жерлеріндегі өрттен қорғау жүйесін біртіндеп өзгертіп келеді. Мемлекеттік өртке қарсы қызметтің қолданыстағы желісіне негізгі күштер жеткенге дейін өртті сөндіруге кірісе алатын жергілікті алғашқы ден қою күштері қосылуда.

Екі жыл ішінде бағдарлама ТЖМ бастамасынан жүздеген елді мекенді қамтитын желіге дейін кеңейді. Оның нақты нәтижелері өрт оқиғаларына жасалған шығулардан, өз күшімен сөндірілген өрттерден және адамдарды құтқаруға қатысқан пункт қызметкерлерінің жұмысынан көрінеді.

Ауыл тұрғындары үшін бұл өрт шыққан жағдайда көмектің тікелей өз елді мекенінде көрсетіле бастайтынын білдіреді. ТЖМ құрған жүйе өртті сөндіруді бастау уақытын қысқартуға және жақын маңдағы мемлекеттік өрт сөндіру бөлімшесіне дейінгі қашықтыққа тәуелділікті азайтуға мүмкіндік береді.

Қазір оқылып жатыр

Толығырақ

Құрылтай депутаттары Үкімет ұсынған онлайн-платформалар және масс-медиа мәселелері бойынша заң жобаларын, сондай-ақ Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекске...

Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин Түркістан облысының Қожатоғай ауылдық округінде жаңа бордақылау кешенінің ашылу рәсіміне...