Кәсіпкерлер арасындағы саудада өнім немесе қызмет үшін төлем әрдайым бірден жасала бермейді. Ірі сатып алушы тауарды қабылдап, оның ақысын бірнеше аптадан немесе келісілген мерзім өткеннен кейін төлеуі мүмкін. Мұндай шарт клиент үшін ыңғайлы болғанымен, жеткізуші кәсіпорынның айналым қаражатына салмақ түсіреді.
Мәселен, кәсіпкер өнім өндіріп, оны тапсырыс берушіге жеткізді. Шикізатқа, еңбекақыға, қаптамаға және тасымалдауға жұмсалған қаражат әлдеқашан төленген, ал сатылған өнімнің ақшасы кейін түседі. Осы аралықта жаңа тапсырысты орындау үшін қайтадан қаражат қажет болуы мүмкін.
Осындай жағдайда факторинг секілді қаржылық құралдардың практикалық маңызы артады. Оның жалпы қағидасы – кәсіпорынның сатып алушыдан кейін алатын төлеміне байланысты қаражатты ертерек айналымға енгізу мүмкіндігі. Бұл бизнеске ұзақ уақыт ақша күтпей, күнделікті қызметін жалғастыруға жағдай жасайды.
Шымкентте шағын және орта кәсіпорындардың ірі компаниялармен, сауда ұйымдарымен және корпоративтік тапсырыс берушілермен байланысы кеңейген сайын төлем мерзімін басқару мәселесі де маңызды бола түседі. Кәсіпкер үшін үлкен тапсырыс алғаны тиімді болғанымен, сол келісім кәсіпорынның бүкіл бос қаражатын бірнеше аптаға тоқтатып қоймауы қажет.
Факторинг кез келген кәсіпке автоматты түрде тиімді болады деуге болмайды. Қызмет құны, төлем мерзімі, сатып алушының сенімділігі және келісім шарттары алдын ала есептелуі тиіс. Кей жағдайда кәдімгі төлем кестесі тиімді болса, басқа жағдайда айналым қаражатын ертерек алу бизнес үшін маңызды артықшылық болуы мүмкін.
Ең бастысы – кәсіпкер сатылым көлеміне ғана емес, ақшаның нақты қашан түсетініне назар аударуы керек. Төлемі кеш түсетін үлкен тапсырыс кейде ақшасы дереу түсетін шағын тапсырыстан да күрделі қаржылық жағдай қалыптастырады.
Факторинг кәсіпкерге жаңа тапсырыстан бас тартпауға мүмкіндік беруі мүмкін. Егер өндірістік қуат жеткілікті, бірақ қаражаттың бір бөлігі бұрынғы сатылымдарда байланып тұрса, айналымды ертерек толықтыру келесі тапсырысты орындауға жағдай жасайды.
Сонымен қатар бұл құрал ірі сатып алушылармен жұмыс істеуге сенімділік береді. Төлемнің кеш түсуі күнделікті жұмысқа кедергі келтірмесе, кәсіпкер жаңа келісімдерге батылырақ барып, өткізу нарығын кеңейте алады.
Бұл ретте кәсіпорын әр клиенттің төлем мерзімін, дебиторлық берешек көлемін және шарт талаптарын нақты бақылауы қажет.
Шымкент кәсіпкерлері үшін заманауи қаржылық құралдарды түсіну бизнесті сауатты басқаруға жол ашады. Факторинг орынды қолданылған жағдайда кәсіпорын айналымын үзбей, жаңа тапсырыстарды қабылдауына және кейінге қалдырылған төлем жағдайында да тұрақты жұмыс істеуіне мүмкіндік бере алады.
